CashFix arrowWiedza arrowEgzekucja komornicza– co to jest i jak przebiega?

Egzekucja komornicza

 – co to jest i jak przebiega?

egzekucja komornicza

Masz problem z dłużnikiem, który mimo nakazu sądu wciąż nie oddał Ci pieniędzy? W takiej sytuacji nie pozostaje Ci nic innego, jak złożyć do komornika wniosek o wszczęcie egzekucji komorniczej, która jest ostatnim etapem windykacji należności. Czym jest postępowanie egzekucyjne, jak wygląda egzekucja komornicza i z co może zająć komornik? Szukaj odpowiedzi w tekście. 

Co to jest egzekucja komornicza?

Komornik to zawód, który w przestrzeni publicznej raczej nie budzi pozytywnych skojarzeń. Nie powinno to nikogo dziwić, gdyż dłużnicy w trakcie egzekucji komorniczej pozbawiani są swojego mienia na rzecz spłaty zaciągniętych zobowiązań. Z drugiej jednak strony nie ulega wątpliwości, że instytucja ta wierzycielom jest bardzo potrzebna, a niekiedy po prostu niezbędna

Definicja

Egzekucja komornicza jest ostatnim etapem windykacji długów. Realizowana jest przez komornika sądowego i polega na wykorzystaniu środków przymusu prawnego w celu spełnienia przez dłużnika świadczenia na rzecz wierzyciela.

Jednak aby doszło do postępowania egzekucyjnego, w pierwszej kolejności wobec niesolidnego płatnika musi być przeprowadzona windykacja polubowna, na którą składają się między innymi:

  • przypomnienia o płatności (np. SMS czy telefon),
  • próba nawiązania kontaktu z dłużnikiem w celu porozumienia, 
  • dostarczenie dłużnikowi przedsądowego wezwania do zapłaty,
  • negocjacje. 

W takich sytuacjach najczęściej wynajmuje się firmy windykacyjne, które we współpracy z zawodowymi windykatorami szybko i skutecznie ściągają długi. 

Porównaj oferty najlepszych firm windykacyjnych na rynku

Jeśli powyższe metody nie zadziałają, a dłużnik nadal uchyla się od zapłaty, jest to wystarczająca podstawa do tego, aby sprawę skierować do sądu.

Ważne

Postępowanie egzekucyjne zawsze poprzedza windykacja polubowna, a następnie sądowa.

Komornik sądowy, który jest jednocześnie funkcjonariuszem publicznym, dokonuje wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Zakres podejmowanych przez niego działań przewidziany jest w kodeksie postępowania cywilnego i najczęściej obejmuje zajęcie ruchomego i nieruchomego majątku osoby zadłużonej na poczet zaciągniętych przez nią zobowiązań finansowych.

Sprawdź: Windykator a komornik – różnica

Jak wygląda egzekucja komornicza?

Na wstępie warto zaznaczyć, że aby wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne,  komornik musi otrzymać od Ciebie prawomocny tytuł wykonawczy (nakaz zapłaty lub wyrok zaopatrzony w klauzulę wykonalności), który wydał Ci sąd. 

Egzekucja komornicza jest ostateczną drogą do odzyskania swoich pieniędzy. Osoba, która decyduje się w ten sposób ściągnąć od swojego dłużnika należność, najprawdopodobniej wyczerpała już wszystkie dostępne narzędzia windykacyjne. 

egzekucja komornicza

Poniżej przedstawiamy krok po kroku, jak wygląda wszczęte postępowanie egzekucyjne:

  1. Wydanie przez sąd tytułu egzekucyjnego – jest to wyrok, wyrok zaoczny lub nakaz zapłaty, które otrzymujesz po zakończeniu postępowania sądowego przeciwko dłużnikowi.
  2. Złożenie wniosku o nadanie tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności – wówczas tytuł egzekucyjny staje się tytułem wykonawczym, bez którego nie może zostać wszczęte postępowanie egzekucyjne. 
  1. Skierowanie wniosku o wszczęcie egzekucji komorniczej – mając już tytuł wykonawczy, możesz złożyć wniosek o wszczęcie postępowania komorniczego w odpowiednim sądzie rejonowym. 
  1. Komornik sądowy powiadamia dłużnika o rozpoczęciu egzekucji komorniczej – informacja ta przybiera formę pisemną wysyłaną do osoby zadłużonej listem poleconym lub przekazywana jest mu osobiście. Dłużnik dowiaduje wówczas się o rozpoczętym postępowaniu egzekucyjnym i dalszych krokach. 
  1. Ustalenie majątku dłużnika – w pierwszej kolejności komornik sądowy spróbuje ustalić majątek osoby poddanej egzekucji komorniczej. Od przeprowadzonej analizy zależeć będzie, co zostanie poddane zajęciu. W tym przypadku dłużnik ma obowiązek złożenia wykazu swojego majątku, od którego nie może się on uchylić. Próba ukrycia majątku grozi nałożeniem surowej kary finansowej.
  1. Komornik dokonuje zajęcia 

Wynagrodzenia za pracę 

Kolejnym krokiem podejmowanym przez komornika jest zajęcie wypłaty dłużnika. Należy jednak pamiętać, że zajęciu nie może ulec całe wynagrodzenie dłużnika z tytułu umowy o pracę, a jedynie jego część. 

W 2023 r. komornik sądowy może zająć: 

60% wynagrodzenia, jeżeli długi powstały z powodu alimentów,

50% wynagrodzenia, jeżeli długi powstały z innych powodów.

100% wynagrodzenia w przypadku umowy zlecenie i umowy o dzieło.

Rachunku bankowego 

Komornik uprawniony jest także do zajęcia rachunku bankowego dłużnika. W tym celu musi ustalić, w którym banku osoba zadłużona posiada konto. Jeżeli dłużnik samodzielnie nie wskaże komornikowi sądowemu placówki bankowej, ma on prawo poszukać jej we własnym zakresie, np. przeszukując dom. 

Ważne

Nawet jeśli konto prowadzone jest wspólnie z osobą trzecią, egzekucja komornicza, tak czy inaczej, prowadzona jest z całości wspólnego rachunku.

Gdy uda się ustalić bank, komornik sądowy zgłasza wniosek o zajęcie rachunku na rzecz wszczętej egzekucji komorniczej. Od tej chwili to właśnie on włada kontem zadłużonego oraz pieniędzmi, które na nie wpływają.

Emerytury i renty

Zajęciu komorniczemu może ulec również emerytura i renta dłużnika. 

Podobnie jak w przypadku zajęcia wynagrodzenia za pracę, komornik zobowiązany jest pozostawić osobie pobierającej wyżej wymienione świadczenia taką sumę pieniędzy na koncie, która jest jej niezbędna do przeżycia

Nierzadko to jedyny dochód osiągany przez osobę zadłużoną, dlatego zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach, zajęciu może ulec wyłącznie 25% od kwoty minimalnej

Ruchomości i nieruchomości

Dłużnik nie uchroni także przed egzekucją komorniczą ruchomości i nieruchomości. Co ciekawe, żadna z tych rzeczy nie musi być prawnie stwierdzona jako jego własność. Do poddania danej rzeczy licytacji komorniczej wystarczy fakt, że dłużnik jest jej stałym użytkownikiem.

Ile trwa egzekucja komornicza?

Czas trwania egzekucji komorniczej nie jest w żaden sposób z góry określony. W praktyce działania komornika trwają tak długo, aż nie nastąpi pokrycie należnej należności

Tak więc postępowanie egzekucyjne może trwać zarówno kilka miesięcy, jak i nawet kilkadziesiąt lat. Wszystko zależy chociażby od tego, czy stwierdzono bezskuteczność egzekucji. 

Ważne

Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji potrafi bardzo szybko ją zakończyć.

Z tego też względu trzeba być świadomym tego, że dopóki osoby podlegające egzekucji komorniczej żyją i posiadają swój majątek, a roszczenie wierzyciela w dalszym ciągu nie zostało zaspokojone, to komornik może nadal bez żadnych przeszkód egzekwować prawnie należność. 

Co więcej, nawet jeśli dłużnik umrze, jego spadkobiercy mogą odziedziczyć po nim długi, a tym samym zostać poddani egzekucji komorniczej. Mogą się jednak przed tym uchronić, decydując się na:

Koszt egzekucji komorniczej

Egzekucja komornicza, co prawda, cechuje się większą skutecznością w porównaniu z klasyczną windykacją długów, ale generuje za to znacznie więcej kosztów. 

W 2023 r. opłata za egzekucję komorniczą jest jednolita i może wynosić:

  • 3% – jest to preferencyjna opłata egzekucyjna i płaci ją dłużnik, jeżeli w ciągu miesiąca od dowiedzenia się o wszczęciu postępowania egzekucyjnego spłaci część lub całość swojego zadłużenia,
  • 5% – inaczej opłata przy umorzeniu, którą uiszcza wierzyciel, jeśli będzie on osobą, która wstąpi o umorzenie egzekucji. Dłużnik zapłaci ją wtedy, gdy w ciągu miesiąca spłaci cały swój dług, lub kiedy dojdzie do porozumienia z wierzycielem,
  • 10% – podstawowa opłata egzekucyjna, którą płaci dłużnik,
  • 10% - opłatę tę ponosi wierzyciel, jeśli wszczęta egzekucja komornicza okaże się bezzasadna. 
Wybierz firmę windykacyjną i odzyskaj swoje pieniądze!

Kiedy egzekucja komornicza jest bezskuteczna?

O bezskutecznej egzekucji będziemy mówić wtedy, kiedy komornik nie będzie miał możliwości odzyskać należności na rzecz wierzyciela w drodze egzekucji komorniczej. 

W sporej większości przypadków dzieje się tak, gdy osoba zadłużona jest osobą bezrobotną albo pobiera pensję równą kwocie wolnej od zajęcia, czyli minimalne wynagrodzenie.

Oprócz tego bezskuteczna egzekucja zostanie ogłoszona, jeśli na rachunku bankowym dłużnika nie będzie żadnych środków pieniężnych, nie dysponuje on nieruchomościami czy ruchomościami. 

Ważne

Egzekucja będzie bezskuteczna, jeżeli dłużnik nie będzie posiadał majątku, który można spieniężyć, a pokrycie zaległej należności jest niemożliwe.

Co komornik może zająć?

Komornik, aby odzyskać Twój dług, może dokonać zajęcia na poszczególnych składnikach majątku, a podlegają egzekucji komorniczej między innymi:

  • nieruchomości, np. mieszkanie własnościowe;
  • ruchomości (np. samochód czy jacht); 
  • wynagrodzenie za wykonywaną pracę;
  • rachunek bankowy i zgromadzone na nim środki;
  • emerytura i renta.

Zajęciem można objąć także składniki zaliczające się do innych praw majątkowych (np. akcji czy udziałów w spółce).

Czego nie może zająć komornik?

Komornik, wykonując swoją pracę, musi postępować w taki sposób, aby nie pozbawić dłużnika środków do życia. Dlatego też istnieją takie rodzaje mienia, które nie może zostać zajęte w drodze egzekucji. Należą do nich między innymi:

  • świadczenia alimentacyjne, 
  • świadczenia pieniężne, które wypłacane są w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów,
  • świadczenie 500+,
  • świadczenia rodzinne, 
  • dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe,
  • przedmioty niezbędne do osobistej pracy zarobkowej dłużnika.

Podsumowanie

  • Egzekucją komorniczą nazywamy ostatni etap windykacji dłużnika.
  • Postępowanie egzekucyjne ma na celu dochodzić roszczenia od osoby zadłużonej pod przymusem prawnym.
  • Egzekucja komornicza prowadzona jest przez komornika sądowego, który jest funkcjonariuszem publicznym.
  • Zanim sprawa trafi do sądu, najlepiej wynająć firmę windykacyjną i ściągać zadłużenie metodami polubownymi.
Klaudia Borkiewicz

Autorka artykułu:

Klaudia Borkiewicz

Redakcja CashFix to zespół zaangażowanych autorów, a także cenionych współpracowników. Jesteśmy dumni z bogatego dziedzictwa artykułów, które tworzymy. Naszym celem jest wspieranie naszych czytelników w podejmowaniu mądrych decyzji finansowych, dostarczanie rzetelnych, aktualnych i wartościowych treści dotyczących zarządzania finansami.

[email protected]
DZIELIMY SIĘ NASZĄ WIEDZĄ
Windykacja — na czym polega?
Zapoznaj się z artykułami naszych ekspertów, którzy wyjaśniają, jak poradzić sobie z dłużnikiem
oraz co robić, gdy znajdziemy się w sytuacji niezapłaconych faktur.
windykacja polubowna co to

Windykacja polubowna – co to jest?

Windykacja polubowna to pierwszy i niezbędny krok windykacji należności. Dowiedz się, czym jest, jak ją przeprowadzać i dlaczego jest tak ważna.

Autor: Klaudia Borkiewicz|11.04.2022 r.
windykacja przedsądowa

Windykacja przedsądowa – co to jest i na czym polega?

Windykacja przedsądowa, zwana też polubowną, to najszybszy sposób na odzyskanie należności od dłużnika. Pomagamy wybrać firmę windykacyjną.

Autor: Beniamin Niśkiewicz|20.10.2023 r.
monit co to

Monit co to jest i kiedy pozwoli Ci odzyskać pieniądze od dłużnika?

Monit to oficjalne przypomnienie o płatności. Dowiedz się, jak go sporządzić i sprawdź, kiedy pozwoli CI odzyskać pieniądze od dłużnika.

Autor: Beniamin Niśkiewicz|27.11.2023 r.